Kenmerken
Esthetiek
Wilde tijm Elfin voor een geurige, dichte bodembedekking
Kenmerken en voordelen van Wilde tijm Elfin in de tuin
Wilde tijm Elfin is een zeer laagblijvende, kruipende tijmsoort die vooral gewaardeerd wordt als sterke, groene bodembedekker met een aangename geur. Deze variëteit vormt compacte kussentjes en vult op termijn voegen, randen en open plekken tussen stenen. De plant is in de eerste plaats sierlijk en praktisch: ze beperkt onkruidgroei, vraagt weinig onderhoud en verdraagt betreding beter dan veel andere sierplanten met een vergelijkbare hoogte.
De groeiwijze van Wilde tijm Elfin is traag tot matig snel. Ze vormt liggende stengels die zich dicht tegen de grond vertakken. Daardoor ontstaat een gelijkmatige mat, in plaats van losse pollen. Op volwassen leeftijd blijft de hoogte doorgaans beperkt tot ongeveer 2 tot 5 cm. De breedte per plantje ligt rond 20 tot 30 cm, maar in de praktijk laat u meerdere planten in elkaar groeien zodat er een doorlopend tapijt ontstaat. De exacte uiteindelijke spreiding hangt af van bodemkwaliteit, licht en watergift.
Het blad is zeer klein, eivormig tot bijna rond, en blijft het hele jaar door groen in milde winters. Bij strenge vorst kan het blad tijdelijk terugvallen of bruiner kleuren, maar gezonde planten lopen meestal weer uit in het voorjaar. In de bloeiperiode, doorgaans van late lente tot vroege zomer, verschijnen talrijke kleine bloemen in zachte roze- tot lila-tinten. De bloei is niet overdreven opvallend, maar wel duidelijk zichtbaar van dichtbij en erg aantrekkelijk voor bijen en andere bestuivers.
Het onderscheidende nut van Wilde tijm Elfin zit in de combinatie van geur, lage groei, goede winterhardheid en betrekkelijke droogtetolerantie. Hierdoor is het een geschikte keuze voor tuinliefhebbers die een onderhoudsarm, groen “tapijt” willen dat ook in kleine tuinen, rotstuinen, stapelmuurtjes of langs tuinpaden goed tot zijn recht komt. De plant is vooral decoratief, maar het blad heeft dezelfde typische tijmgeur als andere soorten uit het geslacht.
Geschikte standplaats en bodem voor Wilde tijm Elfin
Wilde tijm Elfin houdt van een zonnige standplaats. Hoe meer zon de plant ontvangt, hoe compacter de groei en hoe beter de bloei. In halfschaduw kan de plant overleven, maar de kussentjes worden dan losser en de kans op mos en onkruid tussen de matjes neemt toe. Voor een dicht resultaat op termijn plant u bij voorkeur op een open plek zonder grote concurrerende heesters net naast de beplanting.
De bodem mag vrij arm zijn, zolang die goed doorlatend is. Een zandige of zanderig-lemige grond is ideaal. Op zware klei is drainage extra belangrijk. U kunt de structuur verbeteren door scherp zand of fijn grind door de bovenlaag te werken. Stagnerend water in de winter is een van de belangrijkste oorzaken van uitval. Het wortelstelsel is niet diep, waardoor langdurige natte voeten wortelrot kunnen veroorzaken.
Een enigszins kalkrijke bodem wordt meestal goed verdragen. Op zeer zure, vochtige grond presteert Wilde tijm Elfin minder. In dat geval is het zinvol om eerst de pH te laten controleren en de grond te verbeteren voor u aanplant. Vermijd te voedselrijke grond of zware bemesting. Op een rijk bemeste bodem gaat de plant vaak slapper groeien, met minder aromatische bladeren en een minder vaste structuur.
In potten en bakken gebruikt u bij voorkeur een luchtig substraat, bijvoorbeeld een mengsel van universele potgrond met extra grof zand of gri nd. Zorg altijd voor afvoergaten onderin en een laagje drainagemateriaal. Plaats potten op een zonnige plaats, liefst beschut tegen aanhoudende winterregen en koude wind.
Planten, combinaties en toepassingen van Wilde tijm Elfin
Voor een gelijkmatige bodembedekking plant u Wilde tijm Elfin in kleine groepjes, met een plantafstand van ongeveer 20 tot 25 cm. In voegen van stapelmuurtjes, tussen terrastegels of langs paden kunt u dichter op elkaar planten om sneller een aaneengesloten effect te bereiken. Druk de aarde goed aan rond de wortelkluit en geef na het planten royaal water, zodat de grond zich rond de wortels sluit.
Deze tijmvariëteit komt goed tot zijn recht in rotstuinen, op droge taluds, langs traptreden en in zonnige voortuinen. De lage groei maakt haar geschikt voor plaatsen waar u geen hoge borders wenst, maar wel structuur en groen. Ook in een kruidentuin kan Wilde tijm Elfin als decoratieve randbeplanting functioneren, al wordt deze vorm eerder gekozen om zijn uiterlijk en geur dan voor intensief culinair gebruik.
Wat combinaties betreft: deze plant staat mooi met andere lage, zonminnende soorten. Denk aan lage sedumsoorten, kruipende phloxen, siergrassen met fijne halmen of compacte lavendelstruikjes op de achtergrond. Met grijze of zilverbladige planten ontstaat een rustig, samenhangend geheel. Zorg ervoor dat de buren dezelfde voorkeur voor droge, goed doorlatende grond delen. Zo voorkomt u dat u water moet geven voor de ene soort, terwijl dat voor Wilde tijm Elfin net te veel is.
Als bodembedekker langs een oprit of pad is deze soort erg praktisch, omdat ze niet hoog wordt en daarom niet stoort bij het gebruik van de oprit. Houd wel rekening met betreding: lichte, incidentele belasting verdraagt de plant redelijk, maar intensief lopen of rijden over de mat zal op termijn kale plekken geven. Gebruik haar dus vooral in de randen of tussen stenen waar u niet voortdurend loopt.
Onderhoud, snoei en waterbeheer door het jaar heen
Het onderhoud van Wilde tijm Elfin is beperkt, maar niet nul. In het voorjaar, zodra de grootste koude voorbij is, kunt u de mat licht opschonen. Verwijder afgestorven takjes en bruine delen met de hand of met een scherpe schaar. Een lichte vormsnoei stimuleert vertakking en houdt het kussen dicht. Ga niet tot in het oude, verhoute deel terug; snoei alleen de groene, jonge scheuten.
Gedurende het groeiseizoen is water geven alleen nodig bij langere droge periodes, vooral in het eerste jaar na aanplant. Zodra de wortels goed gevestigd zijn, kan Wilde tijm Elfin redelijk droogte verdragen. Toch zijn er grenzen: in langdurige hitte zonder neerslag zal de mat in zeer schrale grond terugvallen. Geef dan liever af en toe een flinke gietbeurt dan dagelijks kleine beetjes. Zo worden de wortels gestimuleerd om dieper te zoeken naar vocht.
Bemesten is meestal niet nodig. In een gemiddelde tuin met een niet al te arme bodem kan overbemesting zelfs nadelig zijn. Als de groei na enkele jaren duidelijk verzwakt of de kleur flets wordt, kunt u in het voorjaar een heel lichte gift organische meststof geven. Doe dit spaarzaam en kies bij voorkeur voor een langzaam werkende meststof.
In de herfst is er nauwelijks werk: verwijder eventueel gevallen blad van bomen, zodat de mat niet verstikt en er geen schimmelproblemen ontstaan. Controleer tegelijk de randen. Waar de plant te ver over paden of stenen groeit, kunt u de uitlopers eenvoudig terugknippen of iets terugduwen. Zo houdt u de vorm strak en voorkomt u gladde plekken op loopoppervlakken.
Winterhardheid, ziekteresistentie en wat u op lange termijn mag verwachten
Wilde tijm Elfin is over het algemeen goed winterhard in ons klimaat. Bij normale winters overleeft de plant zonder extra bescherming. In strengere perioden met lange vorst en natte bodem is enige terugval mogelijk. Op zeer natte, slecht drainerende standplaatsen kan winterse uitval optreden. In regio's met strenge vorst en veel winterneerslag is het daarom verstandig om extra in te zetten op drainage of op verhoogde plantbedden.
In potten is de wortelkluit kwetsbaarder voor vorst dan in volle grond. Plaats kuipen en bakken bij voorkeur tegen een beschutte muur en gebruik vorstbestendige potten. Bij aangekondigde strenge, langdurige vorst kunt u de pot tijdelijk in een koele, lichte ruimte plaatsen of de pot omwikkelen met isolerend materiaal. Zo voorkomt u dat het wortelstelsel volledig doorvriest.
Wilde tijm Elfin heeft over het algemeen een redelijke weerstand tegen ziekten en plagen. Op zonnige, luchtige plaatsen met een droge bodem zijn problemen zeldzaam. In te natte omstandigheden kan wortelrot ontstaan, wat zich uit in wegvallende stukken in de mat en bruine, slappe scheuten. Dan is het belangrijk om het drainageprobleem aan te pakken en aangetaste delen te verwijderen. Bladschimmels komen zelden voor, maar kunnen zich ontwikkelen bij langdurige natte, koele omstandigheden en onvoldoende luchtcirculatie.
Op lange termijn kunt u verwachten dat de plant een stabiele, lage bodembedekking vormt. Na enkele jaren kunnen in het hart van oudere kussens lichte open plekken ontstaan. U kunt deze verjongen door in het voorjaar stekjes te nemen van gezonde randen en die op kale plekken te planten. Hiermee verlengt u de levensduur van uw beplanting en houdt u de bedekking mooi gesloten.
Wanneer u de juiste standplaats kiest, geen overmatige bemesting toepast en de bodem goed draineert, blijft Wilde tijm Elfin vele jaren een betrouwbare, geurige en decoratieve bodembedekker. Dat maakt haar tot een doordachte keuze voor tuiniers die op zoek zijn naar een laagblijvende, zonminnende plant met een natuurlijke uitstraling en beperkte onderhoudsbehoefte.
