Kenmerken
Esthetiek
Tuinieren
Locatie
Margriet Laspider
Kenmerken en gebruik van Margriet Laspider in de tuin
Margriet Laspider is een selectie die vooral gekozen wordt om haar heldere, zomerse uitstraling en haar betrouwbare bloei. Het is een plant uit de margrietgroep, bedoeld voor siertuinen, borders en grotere potten op terras of balkon. Tuiniers kiezen deze plant meestal om kleur en structuur toe te voegen tijdens de warme maanden, met een bloei die, afhankelijk van de standplaats en verzorging, meerdere weken kan aanhouden. De plant is vooral interessant voor wie een duidelijke, ordelijke opbouw in de beplanting wil, zonder al te complexe verzorging.
Wat deze variëteit onderscheidt, is de combinatie van een vrij compacte groei en een rijke bloeibereidheid, mits de basisvoorwaarden kloppen: voldoende zonlicht, een niet te natte grond en regelmatig verwijderen van uitgebloeide bloemen. De plant is daarmee geschikt voor zowel beginnende als ervaren tuiniers die een betrouwbare zomerbloeier zoeken. Omdat specifieke officiële gegevens over deze variëteit beperkt zijn, is het verstandig haar te behandelen als een moderne margrietachtige borderplant: zonnige plaats, voedzame maar goed drainerende grond en regelmatige controle op watergift.
In een siertuin komt deze plant het best tot zijn recht in de middelhoge borderlaag. Ze vormt een duidelijk herkenbare pol of groep, waardoor ze prima gebruikt kan worden als herhalingsplant langs een pad of aan de voorkant van een gemengde beplanting. In potten is ze een goede keuze als hoofdplant, aangevuld met lagere, vullende planten rondom. Zo ontstaat een stabiele compositie die gedurende de zomermaanden veel kleur biedt.
Vorm, groeiwijze en uiteindelijke afmetingen
De groeiwijze van deze plant is overwegend opgaand tot licht bossig. De scheuten staan redelijk rechtop, wat de plant een nette, vrij strakke uitstraling geeft. In gunstige omstandigheden kunt u uitgaan van een volwassen hoogte van ongeveer 40 tot 70 cm. De uiteindelijke hoogte hangt sterk af van de bodemvruchtbaarheid, de hoeveelheid zon en de bemesting. In rijkere grond en bij voldoende licht zal de plant eerder de bovenkant van deze marge bereiken.
De breedte van de volwassen pol ligt doorgaans rond de 30 tot 40 cm per plant. Wanneer u meerdere planten bij elkaar zet, vormen ze na een seizoen of twee een aaneengesloten groep. Voor een aaneengesloten effect in de border is een plantafstand van ongeveer 30 cm een veilige keuze. In potten volstaat één plant voor een container van circa 25 tot 30 cm doorsnede. In grotere bakken kunt u twee à drie exemplaren combineren met lagere vulplanten.
Het blad is typisch margrietachtig: middelgroen tot donkergroen, meestal smal tot middelbreed en verdeeld langs de stengels. De bladeren vormen een redelijk dicht pakket aan de basis, waardoor de plant niet snel kaal oogt. De bloemvorm is het bekende margriettype, met een duidelijk middendeel en een krans van bloemblaadjes eromheen. De exacte kleur en bloemdiameter kunnen per kweekpartij variëren, maar reken op een gemiddelde bloemgrootte die goed zichtbaar is in de border, zonder extreem groot of klein te zijn.
Deze opbouw maakt de plant geschikt als middelhoog accent tussen lagere bodembedekkers en hogere vaste planten of siergrassen. De rechte tot licht buigende stengels blijven meestal goed overeind bij normaal weer. Op zeer winderige, open plekken kan lichte steun nodig zijn of is het verstandig de plant te combineren met stevigere buren die beschutting bieden.
Standplaats, bodem en aanplant voor een goede start
Voor een duurzame groei is een zonnige standplaats het meest geschikt. Reken op minimaal vier tot zes uur direct zonlicht per dag. In halfschaduw zal de plant doorgaans nog wel groeien, maar de bloei kan duidelijk minder rijk zijn en de stelen kunnen langer en slapper worden. In een volledig schaduwrijke hoek is deze soort niet aan te raden. Een open, luchtige plek in de border of op een licht terras is ideaal.
Wat de bodem betreft, presteert deze plant het best in een goed doorlatende grond. Een neutrale tot licht kalkrijke tuinbodem is meestal geen probleem, maar extreem zware, natte klei is minder geschikt. In zwaardere grond is het verstandig om bij het planten wat grove compost of fijne split door de bovenlaag te werken om de drainage te verbeteren. In zandgrond is het belangrijk om extra organische stof toe te voegen zodat het vocht wat beter wordt vastgehouden.
Bij aanplant in de volle grond is de beste periode het voorjaar of het vroege najaar, zodat de wortels kunnen inwortelen voordat de zomerhitte of de winterkou toeslaat. Graaf een plantgat dat net iets breder is dan de kluit, meng wat rijpe compost door de uitgegraven grond en plant de kluit op gelijke diepte als in de pot. Druk de grond voorzichtig aan en geef royaal water na het planten. In potten gebruikt u een luchtig, kwalitatief potgrondmengsel met onderin een laagje drainagemateriaal, zoals hydrokorrels of grof grind, om natte voeten te vermijden.
Bij nieuwe aanplant in een pot is het raadzaam de eerste weken regelmatig te controleren op uitdroging, zeker bij warm en winderig weer. In de volle grond is een diepe, grondige watergift direct na het planten belangrijker dan elke dag een klein beetje sproeien. Zo worden de wortels gestimuleerd dieper in de bodem te groeien, waardoor de plant later beter bestand is tegen drogere perioden.
Onderhoud, winterhardheid en waterbehoefte
Het onderhoud van deze plant is relatief overzichtelijk. Tijdens het groeiseizoen is de belangrijkste klus het regelmatig verwijderen van uitgebloeide bloemen. Knip de uitgebloeide stelen tot net boven het blad terug. Dit houdt de plant netjes en kan de vorming van nieuwe bloemknoppen ondersteunen. In droge periodes in de zomer is extra water nodig, vooral bij planten in pot. Geef dan bij voorkeur in één keer een flinke hoeveelheid water aan de voet van de plant, in plaats van dagelijks kleine beetjes aan het blad.
Over de precieze winterhardheid van deze specifieke variëteit bestaan weinig officiële gegevens. Op basis van vergelijkbare margrietachtige soorten is het verstandig om uit te gaan van een redelijk goede wintertolerantie in milde tot normale Nederlandse en Belgische winters, zolang de grond niet langdurig kletsnat is. In strengere winters of op open, winderige standplaatsen is extra bescherming verstandig. Dat kan door in de late herfst een luchtige laag blad of stro rondom de voet van de plant aan te brengen.
In potten is de wortelkluit kwetsbaarder voor vorst dan in de volle grond. Bij voorspelde strenge kou kunt u de pot tijdelijk dichter bij het huis zetten, tegen een beschutte muur, of de pot omwikkelen met noppenfolie of jute. Let erop dat het afvoergat vrij blijft, zodat overtollig water weg kan. Een te natte, bevroren kluit is schadelijker dan droge kou alleen. In de winter is water geven slechts af en toe nodig, en alleen als de kluit duidelijk is uitgedroogd en het niet vriest.
Wat droogtetolerantie betreft, kan de plant een normale, kortdurende droge periode in een goed doorlatende grond meestal doorstaan. Langdurige droogte in combinatie met volle zon leidt echter tot minder bloei en slappere stengels. In potten droogt de grond sneller uit dan in de border; daar is in de zomer vaak om de paar dagen water nodig, afhankelijk van potgrootte, standplaats en temperatuur. Overdrijf de watergift niet: een licht vochtige, nooit langdurig kletsnatte kluit is het doel.
In het voorjaar is een lichte gift organische meststof of een handje gemengde organische borderbemesting voldoende om de groei op gang te helpen. In potten kunt u kiezen voor een langzaam werkende meststof die gedurende het seizoen voeding afgeeft. Vermijd te hoge doses stikstofrijke mest; dit geeft veel blad en lange stengels ten koste van de bloemvorming.
Combinaties, mogelijke problemen en seizoensverwachting
Deze plant combineert goed met andere zonminnende vaste planten en eenjarige soorten. Denk aan lage siergrassen, die de opgaande stelen mooi begeleiden, of compacte, langbloeiende vaste planten in zachte tinten. Zo ontstaat een border die van late lente tot aan het begin van de herfst aantrekkelijk blijft. In gemengde potten doet de plant het goed als middenplant, omringd door laag groeiende randplanten die over de potrand kunnen hangen.
Qua gezondheid is deze variëteit meestal redelijk robuust, mits de basisomstandigheden kloppen. In een te natte, slecht drainerende grond neemt de kans op wortelproblemen en rotting toe. Zorg daarom voor een luchtige bodem en vermijd dat er langdurig water rond de voet van de plant blijft staan. In zeer dichte beplanting of bij aanhoudend vochtig weer kunnen bladziekten zoals meeldauw of bladvlekken optreden. Goede luchtcirculatie rond de planten en een niet te dichte plantafstand helpen dit te beperken.
Sluipende plagen zoals bladluizen of trips kunnen af en toe voorkomen, vooral op jong, mals blad en op bloemknoppen. Controleer tijdens het groeiseizoen af en toe de stelen en de onderzijde van de bladeren. Bij een lichte aantasting is vaak al veel gewonnen met het wegknippen van de zwaarst aangetaste toppen en het stimuleren van natuurlijke vijanden door een gevarieerde beplanting in de tuin. Alleen bij aanhoudende, zware druk is gerichte bestrijding nodig; kies dan voor een methode die past bij een sier- en gebruikstuin.
Door het jaar heen kunt u het volgende verwachtingspatroon hanteren. In het vroege voorjaar loopt het blad weer uit of ontwikkelt de jonge plant zich na het uitplanten. In de late lente tot zomer start de hoofdbloei, die bij goed onderhoud enige tijd kan aanhouden. Naarmate de zomer vordert, blijft de plant in vorm door uitgebloeide delen terug te knippen. In de herfst neemt de bloei geleidelijk af; dan is het moment om de plant op te schonen en klaar te maken voor de winter. In de winter staat de plant grotendeels in rust; pas in het voorjaar mag u weer nieuwe groei verwachten.
Voor wie een betrouwbare, overzichtelijk te onderhouden tuinplant zoekt met een herkenbare bloemvorm, biedt deze selectie goede mogelijkheden. Met een doordachte standplaats, zorgvuldige aanplant en regelmatig maar eenvoudig onderhoud krijgt u een plant die meerdere seizoenen een vaste plek in de border of in een grote pot kan innemen, zonder dat er intensieve verzorging nodig is.
