Kenmerken
Esthetiek
Tuinieren
Duizendblad Wesersandstein
Kenmerken en voordelen van Duizendblad Wesersandstein in de tuin
Duizendblad Wesersandstein is een compacte en sterke vaste plant, gekweekt voor tuiniers die houden van een nette, langdurig bloeiende border met relatief weinig onderhoud. Deze selectie van Achillea is vooral geliefd om de vlakke schermbloemen in warme zand- en steenachtige tinten, die mooi kleuren tussen zacht geel, beige en licht steenrood, afhankelijk van de fase van de bloei. De plant valt op doordat de bloeistengels stevig blijven en zelden omvallen, zelfs in een winderige tuin of bij zomerse regenbuien.
In volwassen toestand bereikt deze plant doorgaans een hoogte van ongeveer 60 tot 80 cm, met een breedte van circa 35 tot 45 cm per pol, afhankelijk van de bodemkwaliteit en de standplaats. Door de opgaande, maar toch bossige vorm is deze Achillea goed in te passen in gemengde borders, prairiebeplantingen en zonnige vasteplantenperken. De pol breidt zich langzaam uit, zonder agressief te woekeren, wat het beheer overzichtelijk houdt.
Het blad is fijn ingesneden, veerdelig en grijsgroen tot grijsgroenachtig van kleur. Deze bladstructuur geeft de plant een luchtig, bijna kruidachtig uiterlijk. De schermen met bloemen staan op stevige stelen boven het blad, waardoor ze goed zichtbaar zijn in de beplanting en zich uitstekend lenen als snijbloem of als droogbloem in boeketten en winterdecoraties. De heldere, maar niet schreeuwerige tinten passen makkelijk bij veel andere kleuren in de border.
Een belangrijk voordeel van Duizendblad Wesersandstein is de langdurige bloei. In de meeste tuinen loopt die van ongeveer juni tot en met augustus, soms met een nabloei in september als de plant na de eerste bloeipiek wordt teruggeknipt. Dit maakt de plant bijzonder interessant als u op zoek bent naar een betrouwbare, structurele bloeier voor de hoogzomer.
Standplaats, bodem en plantafstand voor een gezonde groei
Deze variëteit van Achillea houdt duidelijk van zon. Kies bij voorkeur een standplaats met minimaal zes uur direct zonlicht per dag. In lichte halfschaduw kan de plant het nog wel doen, maar de bloei zal dan minder overvloedig zijn en de stengels kunnen wat meer gaan strekken. Voor een stevige plant, compacte groei en rijke bloei is een open en zonnige plek de beste keuze.
Qua bodem is Duizendblad Wesersandstein relatief tolerant, zolang de grond maar goed doorlatend is. Een matig voedselrijke, eerder droge tot frisvochtige grond is ideaal. Op zeer zware, natte klei bestaat het risico dat de plant in de winter onderuitgaat door wortelrot. In zo'n geval is het verstandig om te verbeteren met grof zand en compost, of de plant in een iets verhoogde border of op een lichte helling te zetten, zodat overtollig water kan wegvloeien.
De plant verdraagt arme, stenige of zanderige bodems opvallend goed, mits hij na het planten de tijd krijgt om goed te wortelen. Dat maakt deze Achillea ook interessant voor rotstuinen, droge borders of tuinen met een meer natuurlijke, prairieachtige uitstraling. Vermijd wel extreem droog, ondiep zand waar nauwelijks organisch materiaal aanwezig is; daar zal de groei beperkt blijven en kan de bloei snel terugvallen.
Voor een fraai, dicht ogend geheel in de border plant u bij voorkeur drie tot vijf planten per vierkante meter. Een plantafstand van ongeveer 35 tot 40 cm is in de meeste situaties passend. In een bredere border kunt u de planten in driehoeksverband zetten, zodat er geen lege vlakken ontstaan. Combineer bij het planten direct met andere zonminnende vaste planten, zodat de border vanaf het eerste jaar een evenwichtige uitstraling krijgt.
Planten, water geven en onderhoud in het eerste jaar
De beste periode om Duizendblad Wesersandstein te planten is het voorjaar (ongeveer maart tot mei) of de vroege herfst (september tot oktober), wanneer de grond nog of alweer genoeg warmte heeft en er meestal voldoende natuurlijke neerslag valt. Bij voorjaarsaanplant heeft de plant de hele groeiperiode om zich te vestigen; bij herfstaanplant profiteert hij van de nog warme bodem en kan hij voor de winter al nieuwe wortels vormen.
Voor het planten maakt u een plantgat dat iets groter is dan de kluit. Meng de bestaande grond eventueel met wat goed verteerde compost om de structuur te verbeteren. In te natte, zware grond kunt u wat grof zand of fijne grit mengen om de afwatering te ondersteunen. Plaats de kluit op gelijke diepte als in de pot, druk de aarde rondom stevig aan en geef royaal water, zodat de grond zich goed rond de wortels sluit.
In het eerste groeiseizoen is regelmatige watergift belangrijk, zeker in drogere perioden. Houd de grond vochtig maar niet kletsnat. Zodra u merkt dat de plant actief groeit en nieuwe scheuten maakt, kunt u de frequentie van water geven geleidelijk afbouwen. Na het inwortelen is deze Achillea duidelijk beter bestand tegen droogte dan veel andere vaste planten, maar langdurige extreme droogte zal ook bij deze soort tot minder bloei en slappere schermen leiden.
Wat voeding betreft volstaat meestal een bescheiden gift organische mest in het voorjaar, bijvoorbeeld een laagje compost rond de planten. Overbemesting met stikstof is af te raden; daardoor worden de stelen vaak te zacht en neemt het risico op omvallen toe. Een sobere, maar evenwichtige voeding houdt de groei stevig en de bloei rijk.
Langdurige verzorging, snoei en winterhardheid
Eenmaal goed gevestigd vraagt Duizendblad Wesersandstein weinig onderhoud. In de zomer kunt u uitgebloeide schermen wegknippen om het geheel netjes te houden. Als u na de eerste grote bloeipiek in de zomer de plant iets verder terugneemt (ongeveer tot net boven het blad), kan dat een tweede, iets bescheidener bloei in de nazomer stimuleren. Laat daarbij altijd voldoende blad staan, zodat de plant voldoende energie kan opbouwen.
In het najaar zijn er twee opties. U kunt de plant laten staan, zodat de verdroogde bloemschermen structuur geven in de winter en soms zelfs lichte vorst of rijp mooi vasthouden. Dit heeft bovendien waarde voor insecten en andere kleine dieren. Of u knipt de stengels in de late herfst tot zo'n 5 à 10 cm boven de grond terug, zodat u in het voorjaar meteen met een frisse basis start. Vanuit professioneel tuinadvies is het vaak praktisch om de hoofd-snoeibeurt in het vroege voorjaar (februari-maart) te doen, voor de nieuwe scheuten verschijnen.
Deze Achillea is in de regel goed winterhard in ons klimaat. Bij normale winters zijn geen bijzondere maatregelen nodig. In zeer natte winters is vooral de waterafvoer belangrijk; langdurig natte wortels zijn gevoeliger dan koude op zich. In een strenge winter zonder sneeuwdek kan een luchtig laagje bladeren of stro rond de voet van jonge planten zinvol zijn, vooral in windopen tuinen of bij recent geplante exemplaren.
Na enkele jaren kan de pol in het hart wat verhouten of minder bloemrijk worden. Dan is het nuttig om de plant in het voorjaar of vroege najaar te delen. Steek de pol uit, verdeel hem in gezonde stukken met voldoende wortels en herplant de meest vitale delen in een verbeterde grond. Hiermee verjongt u de beplanting en behoudt u een rijke bloei. Reken op eens in de drie tot vijf jaar delen, afhankelijk van de groeikracht in uw tuin.
Combinaties, gebruik en gezondheid van de plant
Duizendblad Wesersandstein komt het best tot zijn recht in zonnige vasteplantenborders, prairiestijltuinen en natuurlijke beplantingen. De stevige, vlakke bloemschermen trekken veel nuttige insecten aan, zoals bijen en zweefvliegen. Daarmee draagt de plant bij aan een levendige en evenwichtige tuin. Ook in pluktuinen is deze variëteit een goede keuze, omdat de stelen stevig genoeg zijn voor de vaas en de schermen mooi drogen voor decoraties.
Combineer deze Achillea bijvoorbeeld met siergrassen zoals Pennisetum of Miscanthus voor een natuurlijke, luchtige uitstraling. Ook vaste planten zoals Echinacea, Nepeta, Salvia en Perovskia vormen een goede match in standplaats en waterbehoefte. Hun kleuren en vormen vullen de zand- en steentinten van Wesersandstein mooi aan. In vooraanzichten van een border kunt u ook lagere planten gebruiken, zoals geraniums of lage sedums, om de overgang naar de rand te verzachten.
In potten kan de plant groeien, mits de bak diep genoeg is en een goed drainerende potgrond bevat, aangevuld met wat grof zand of grit. Zorg voor ruime afvoergaten, want stilstaand water is de grootste vijand. Let er in pot op dat de kluit in de zomer niet volledig uitdroogt; in een pot warmt de wortelzone sneller op dan in de volle grond, waardoor water sneller verdampt.
Wat ziekten en plagen betreft is deze Achillea over het algemeen stevig en weinig gevoelig. In een te natte, slecht doorlatende grond kan incidenteel wortelrot of stengelbasisrot optreden. Ook meeldauw kan zich bij langdurig warm en benauwd weer en een erg dichte beplanting laten zien. Goede luchtcirculatie en een niet te dicht plantverband beperken dit risico. Chemische bestrijding is zelden nodig; het verwijderen van aangetaste delen en het verbeteren van de standplaats is meestal afdoende.
Bij langdurige droogte in combinatie met voedselarme grond kan de bloei wat achterblijven en kunnen de onderste bladeren vroegtijdig verouderen. In dat geval helpt een matige gift compost en gerichte watergift in de zomer. Door de plant in een passende standplaats te zetten en af en toe te verjongen door delen, blijft deze vorm van Duizendblad vele jaren een betrouwbare en decoratieve vaste plant in uw tuin.
