Duizendblad Cassis
Karakter en voordelen van Duizendblad Cassis in uw tuin
Duizendblad Cassis is een vaste plant die vooral gekozen wordt om zijn lange bloeitijd en zijn stevige schermen met donkerroze tot cassiskleurige bloemen. Deze plant trekt veel nuttige insecten aan, waaronder bijen en vlinders, en past goed in een onderhoudsarme, moderne of natuurlijke tuin. Hij is geschikt voor tuiniers die een betrouwbare, droogtetolerante plant zoeken met een vrij losse, natuurlijke uitstraling in plaats van een strakke, formele vorm.
Wat deze variëteit onderscheidt, is de kleur van de bloemschermen en de vrij compacte groei in vergelijking met sommige oudere achillea?rassen. De bloemschermen bestaan uit veel kleine bloemetjes die samen een vlak tot licht bol scherm vormen. Daardoor vallen ze goed op in de border, zonder dat de plant zwaar oogt. De bloemen zijn bruikbaar als snijbloem, maar ook als droogbloem als u ze op tijd knipt.
Duizendblad Cassis heeft bovendien een sterke weerstand tegen korte periodes van droogte, mits hij eenmaal goed is ingeworteld. Dat maakt hem interessant voor zonnige borders, prairietuinen en beplantingen op arme, goed doorlatende grond. De plant is ook geschikt voor tuiniers die minder tijd willen besteden aan water geven, maar toch kleur in de tuin willen houden tot ver in de zomer.
Let wel: deze soort houdt niet van natte, zware grond die in de winter lang drassig blijft. In zulke omstandigheden kan de plant verzwakken of wegvallen. Wie in kleigrond tuiniert, voorziet het best een verbeterde structuur met grof zand of grind en plant bij voorkeur iets verhoogd, zodat het water sneller weg kan.
Groeiwijze, afmetingen en algemene plantkenmerken
Duizendblad Cassis vormt opgaande, stevige stelen die vanuit een lage, bossige voet vertrekken. De stengels vertakken zich naar boven toe en dragen de vlakke bloemschermen. De plant heeft een enigszins polvormige groeiwijze: hij breidt zich met de jaren uit, maar blijft doorgaans beheersbaar in de border, zeker als u hem om de paar jaar verjongt door te delen.
Afmetingen kunnen enigszins schommelen afhankelijk van standplaats en bodem, maar reken gemiddeld op een hoogte van ongeveer 60 tot 80 cm in volle bloei. In zeer gunstige omstandigheden kan hij iets hoger worden, terwijl hij op armere, drogere grond aan de lagere kant van dat bereik blijft. De volwassen breedte van een goed ontwikkelde plant ligt doorgaans rond 40 tot 60 cm. In een volwassen border kan hij geleidelijk wat meer ruimte innemen, vooral als de pol meerdere jaren op dezelfde plaats staat.
Het blad is typisch voor achillea: diep ingesneden, veerdelig en fijn van textuur. De kleur is grijsgroen tot lichtgroen, wat een mooi contrast vormt met de donkere bloemen. De fijne bladstructuur maakt de plant visueel luchtig. Dat is handig wanneer u de plant in combinatie met andere vaste planten gebruikt, omdat hij niet snel domineert door zijn bladvolume.
De bloeitijd loopt in de regel van het begin tot het einde van de zomer, met een piek in juni en juli. Na de hoofdbloei kunnen er nog nabloeiers ontstaan, zeker wanneer u de uitgebloeide schermen tijdig wegsnipt. Verwacht geen constante, gelijkmatige bloei tot de herfst, maar wel een duidelijke hoofdperiode gevolgd door een meer verspreide nabloei.
Standplaats, bodem en aanplantadvies voor Duizendblad Cassis
Voor een gezonde groei en een rijke bloei is een zonnige standplaats het belangrijkste. Minstens zes uur direct zonlicht per dag is aan te raden. In halfschaduw kan de plant overleven, maar de bloei vermindert en de stelen kunnen langer en slapper worden. In een zonnige border blijft de groei compacter en zijn de bloemschermen doorgaans beter van kleur en stevigheid.
Wat de bodem betreft, verkiest Duizendblad Cassis een goed doorlatende, liefst eerder arme tot matig vruchtbare grond. Op te rijke, sterk bemeste bodems kan de plant veel blad maken en minder stevige stelen ontwikkelen. Een neutrale tot licht kalkrijke bodem is in de meeste gevallen geschikt. Zware kleigronden vragen extra aandacht: werk grove structuurverbetering in de plantstrook in, bijvoorbeeld met scherp zand, fijn grind of goed verteerde compost in beperkte hoeveelheid, zodat de grond opener wordt en water sneller afvoert.
Voor het planten maakt u de grond onkruidvrij en werkt u de bovenlaag goed los tot minstens een spadesteek diep. Dompel de kluit kort in water, zodat de wortels zich goed volzuigen. Plant op een afstand van ongeveer 40 tot 50 cm van andere vaste planten, zodat elke plant voldoende ruimte krijgt om zich te ontwikkelen zonder direct te gaan concurreren om licht. Druk de grond rond de kluit zorgvuldig aan en geef royaal water na het planten om luchtkamers te sluiten.
De beste planttijd is het voorjaar of het vroege najaar. In het voorjaar heeft de plant nog een volledig seizoen om te wortelen voor de winter. In het najaar profiteert hij van de vaak natuurlijke neerslag, maar dan is een goed doorlatende standplaats nog belangrijker, omdat jonge planten gevoeliger zijn voor langdurige nattigheid.
Onderhoud, watergift, winterhardheid en ziekteresistentie
In onderhoud is Duizendblad Cassis relatief eenvoudig. In het eerste jaar na aanplant geeft u bij droogte geregeld water, zodat de jonge wortels zich goed kunnen vestigen. Eens de plant is ingeworteld, verdraagt hij droge periodes behoorlijk goed. Toch is het verstandig bij langdurige hitte of zeer lange droogte af en toe diep water te geven, vooral op lichte zandgrond. Vaak en oppervlakkig sproeien is minder effectief dan af en toe een grondige gietbeurt.
Qua voeding heeft deze plant weinig nodig. Een dunne laag rijpe compost in het vroege voorjaar kan voldoende zijn om de plant gezond te houden. Vermijd zware stikstofrijke bemesting: die kan leiden tot te weelderige, slappe groei en maakt de plant gevoeliger voor omvallen. In een goed uitgebalanceerde border met andere vaste planten is extra bemesting meestal niet nodig.
De plant is in de regel goed winterhard in de meeste Nederlandse en Belgische tuinen. Bij normale winters is geen extra bescherming nodig voor volwassen planten. In gebieden met strenge vorst of op zeer natte standplaatsen is het zinvol een laag luchtige mulch rond de voet aan te brengen, bijvoorbeeld een dunne laag blad of fijngesnipperd plantmateriaal. Dit helpt de wortelhals beschermen, vooral bij jongere planten. Vermijd een dichte, natte laag die tegen de stengels aankleeft, omdat dat juist rot kan bevorderen.
Wat ziekten en plagen betreft is duizendblad over het algemeen robuust. In warme, windstille en erg droge omstandigheden kan bladluis soms op de jonge scheuten verschijnen. Meestal blijven de aantastingen beperkt en worden ze onder controle gehouden door natuurlijke vijanden als lieveheersbeestjes. Chemische ingrepen zijn zelden nodig. Op zeer natte gronden kunnen wortel- of stengelrot optreden; dit is vooral een signaal dat de standplaats te vochtig is. De beste preventie blijft een correcte bodemstructuur en een passende plek.
In de late winter of het vroege voorjaar knipt u de verdorde stengels tot net boven de grond terug. Dat stimuleert een frisse uitloop. Om de drie à vier jaar kunt u de pol delen in het vroege voorjaar: steek de plant uit, deel hem met een scherpe spade of mes en plant de gezondere buitenste delen terug. Zo verjongt u de beplanting en houdt u de bloeirijkdom op peil.
Combinaties, gebruik in border en wat u per seizoen kunt verwachten
Duizendblad Cassis komt het best tot zijn recht in zonnige borders, prairietuinen en gemengde vaste?plantenborders. Dankzij de stevige schermen en de hoogte rond heupniveau vormt hij een mooie middelhoogte in de beplanting. Hij combineert goed met siergrassen en andere zonminnende vaste planten. Denk bijvoorbeeld aan luchtige grassen met fijne halmen, of aan vaste planten met blauwpaarse of witte bloemen voor een contrast met de cassiskleurige schermen. Door planten te kiezen met vergelijkbare eisen aan zon en bodem, houdt u het onderhoud beperkt en vergroot u de kans op een stabiele, duurzame beplanting.
Ook in grotere potten of bakken is deze plant te gebruiken, mits de pot een goede drainage heeft en u een luchtig, doorlatend substraat gebruikt. In potten is de droogtetolerantie minder groot dan in volle grond, omdat het substraat sneller uitdroogt. Controleer daarom in de zomer regelmatig het vochtgehalte en geef liever een royale gift wanneer de bovenlaag droog aanvoelt dan steeds kleine beetjes.
Door het seizoen heen kunt u de volgende evolutie verwachten. In het voorjaar verschijnen frisse, fijn ingesneden bladeren vanuit de basis. Naarmate de temperatuur oploopt, ontwikkelen zich de bloemstelen, gevolgd door de eerste schermen. In de vroege tot midsomer staat de plant op zijn volste bloei. Na de eerste hoofdbloei kunt u ervoor kiezen de uitgebloeide schermen terug te knippen tot net boven een bladpaar. Dit stimuleert de vorming van nieuwe, iets kleinere bloemscheuten, waardoor de plant nogmaals kleur geeft later in de zomer.
In de nazomer en vroege herfst nemen de bloei en groei geleidelijk af. De bloemschermen kunnen dan verdrogen en verkleuren naar bruin. Sommige tuiniers laten deze zaadschermen staan tot diep in de winter, omdat ze structuur geven aan de winterborder en voer kunnen leveren voor vogels. Als u een strakkere aanblik verkiest, mag u ze ook in het najaar wegknippen, al is het voor de plant zelf geen probleem als u wacht tot het vroege voorjaar.
Door zijn robuuste karakter en beperkte onderhoudsbehoefte is Duizendblad Cassis geschikt voor zowel beginnende tuiniers als voor meer ervaren plantenliefhebbers die op zoek zijn naar een betrouwbare, langdurige kleurbrenger in de zonnige border.
